Leiderschap & organisatiedynamiek

Niemand zet nog een stap extra — wat er werkelijk speelt

Ron J.C. Weil·16 juni 2026·3 minuten

Een directeur vertelde me onlangs: 'Niemand zet nog een stap extra.' Herkenbaar. Maar de oorzaak is niet altijd wat u denkt. En dat onderscheid bepaalt volledig wat u moet doen.

Soms zijn mensen gewoon niet betrokken. Soms denken ze: het verschil wordt toch niet gezien of beloond. Van buitenaf lijken die twee situaties sterk op elkaar. De aanpak is totaal verschillend.

Twee diagnoses die er anders uitzien maar hetzelfde aanvoelen

De eerste situatie: mensen zijn niet betrokken. Ze doen hun werk, maar voelen geen verbinding met de organisatie, de klant of het resultaat. Ze zijn aanwezig — maar niet aangehaakt.

De tweede: mensen zijn vervreemd. Ze waren ooit betrokken, maar iets is verschoven. Vertrouwen is beschadigd, erkenning is uitgebleven, of de organisatie heeft koers gewijzigd zonder hen daarin mee te nemen.

Niet betrokken

Nooit echt aangehaakt. Aanpak: helderheid over verwachtingen, zingeving, verbinding met het resultaat.

Vervreemd

Ooit wel betrokken. Iets heeft de relatie beschadigd. Aanpak: herstel van vertrouwen — dat vraagt erkenning, niet alleen actie.

Wat de onderstroom u vertelt

Wat ik zelf een betrouwbare indicator vind: waar gaan de gesprekken in uw organisatie over — vooral in de onderstroom? Niet in de vergadering. Niet in de functioneringsgesprekken. Maar bij de koffieautomaat, in de wandelgangen, na afloop.

“Wanneer het gesprek vooral gaat over rechten, arbeidsvoorwaarden en vrije dagen, is er iets verschoven in de relatie tussen medewerker en organisatie.”

Als die gesprekken gaan over klanten, resultaten, verbeteringen en verantwoordelijkheid — is er betrokkenheid, ook al ziet u dat niet altijd aan de oppervlakte.

Als ze vooral gaan over rechten, arbeidsvoorwaarden, vrije dagen en salaris — is er iets fundamenteels verschoven. De vraag is niet meer "hoe maken we dit bedrijf succesvoller?" maar "wat levert dit mij op?"

De vraag die meer zegt dan elk onderzoek

Ik stel directeuren dan één vraag: wanneer hebt u voor het laatst medewerkers enthousiast horen praten over het succes van het bedrijf — alsof het ook hún succes was?

“Dat antwoord zegt meer dan elk medewerkerstevredenheidsonderzoek.”

Het is geen retorische vraag. Het is een diagnostisch instrument. En het antwoord bepaalt of u moet investeren in verbinding — of in herstel.

“De onderstroom vertelt u meer dan de bovenlaag ooit zal zeggen.”

Op 24 september werk ik hier een dag mee in Nijkerk. Maximaal 10 deelnemers.

Bekijk de workshop
Meer lezen
Whatsapp